Akçaabat Horon
Horon, Türk Dil Kurumu sözlüğünde; Karadeniz bölgesinde kemençe ile oynanan halk oyunu şeklinde izah edilmekte olup, halk arasında horon, Karadeniz Bölgesinde Samsun sınırlarından Gürcistan sınırına kadar uzanan bölgede, düğün, nişan, asker uğurlama, yayla şenlikleri gibi toplu eğlencelerde kaval (Of, Sürmene,
Hopa , Kemalpaşa), davul - zurna (Ordu, Giresun, Trabzon, Gümüşhane, Artvin), kemençe (Ordu, Giresun, Trabzon, Rize, Gümüşhane, Artvin), akordion (Artvin, Borçka, Şavşat) ya da tulum (Rize, Artvin) eşliğinde, yalnız erkekler (erkek horonu), yalnız kızlar, kadınlar (kız horonu) ya da kız-erkek karışık (karma horon) olarak; düz çizgi, yarım daire ya da halka şeklinde; hızlı ve çevik hareketlerle oynanan geleneksel halk oyunlarının genel adıdır. Erkekler tarafından oynanan horonlar ne kadar hızlı ve sert ise, kadınların oynadığı ve kız horonu; denen horonlar da o kadar yumuşak ve zarif hareketlerle oynanır. Kadın-erkek karışık oynanan horonlarda bu hızlı ve sert hareketlere kadınların da uyum sağladıkları, erkekler kadar ustalıkla oynadıkları görülür.
Horonlar, türkü eşliğinde (sözlü horon) ya da sadece çalgı eşliğinde, düz bir sıra halinde ya da halka oluşturularak oynanır.
Her horonun bir pişme, coşma noktası bulunmaktadır. Oyuncuların elleri yukarıdayken horon başının ya da kemençecinin "alaşağı" komutuyla horoncular adım atarak omuz titretme hareketini içeren aşağı alma hareketini yaparlar. Horon oynayanlar, kemençeci hatta seyredenler oyun sırasında kendilerinden geçerek anlamsız sesler çıkartabilir, horoncuları gayrete getirmek için naralar atabilir. Horon din adamları tarafından bir isyan, bir başkaldırı olarak nitelendirilmiştir zaman zaman. Bu, o kadar etkili olmuştur ki, belli bir yaşın üzerinde olanlar, hacca gidenler, sakal bırakanlar dine dönüşün bir göstergesi olarak horon oynamamak için yemin ederler. Türkiye'de 50'ye yakın horon çeşidi vardır ve bunlar kemençe, bağlama, davul, tulum, zurna, kaval, tef eşliğinde oynanmaktadır. Horonlar neşeli zamanlarda; Bayram, düğün, dernek, askere uğurlama ve arkadaşlar arasında düzenlenen eğlencelerde oynanır. Yürekleri dolduran coşkular, sevinçler bu tür etkinliklerde horona dönüşür. Nerede bir durak, bir oturak yeri varsa orası ''HORONDÜZÜ'' dür.Üzerinde horon oynanmayan tek bir düzlük bulamazsınız Karadeniz'de... Horon Karadenizin soluk alışı, yürek atışı, dalgalanışıdır.Horon doğa ile insanın elele, kol kola şahlanışıdır.İneğiyle, çadırıyla, çoluk, çocuğuyla, silahıyla, giysisiyle,yaylalara çıkması, yol boyunca yol havalarının kemençe ve davul, zurna eşliğinde çalınıp söylenmesi, horon oynaya oynaya yolların bitirilmesi ve yayla düzüne silah atarak, nara atarak ve tabi ki horon oynayarak (sallama ritminde) kollar halinde girmeleri, halka içinde saatlerce horon oynamaları bahara olan özlemin coşkuya dönüşmesi, dile gelmesidir.Doğa yapısının sert ve dağlık oluşu, denizinin ve havasının kararsızlığı horon oyunlarında göze çarpar.Horon deyince akla Akçaabat gelir.
Length: 261
Rating: 4.20 (11 ratings)
Tags: Akçaabat Horonu AKCAABAT horon trabzon
|
Play |
